Lộ trình đào tạo TTS Biên tập CSDL GIS
-
LỘ TRÌNH ĐÀO TẠO THỰC TẬP SINH (TTS) BIÊN TẬP CƠ SỞ DỮ LIỆU GIS (CSDL GIS) –
39THÁNGTUẦN1.Mục tiêu đàotạotạo:- Có thể độc lập thiết lập, nhập liệu, biên tập, kiểm tra chất lượng, quản lý và tự động hóa CSDL GIS trên cả hai nền tảng QGIS và ArcGIS Pro.
- Nắm vững kỹ năng biên tập vector, topology, kết nối database, và chuyển đổi dữ liệu giữa hai phần mềm. Sẵn sàng hỗ trợ dự án thực tế (quy hoạch đô thị, quản lý đất đai, môi trường…).
2.Thời gian:129 tuần (32 tháng)Hình thức: Lý thuyết + Thực hành song song QGIS & ArcGIS Pro + Bài tập
Công cụ cần cài đặt ngay từ tuần 1:
- QGIS 3.34
- ArcGIS Pro
20252026 - PostgreSQL + PostGIS 16x
- Geoserver 2.25.2
- Python 3
3.Lộ trình chi tiết :Tháng 1: Nền tảng GIS & Cơ sở dữ liệu (Tuần 1 – 4)- Tuần 1: Giới thiệu GIS cơ bản
Mục tiêu: Hiểu khái niệm GIS,
Vector,phân biệt Vector/Raster,Hệlàm quen hệ quy chiếu tọa độ (CRS),Projection.ProjectionSo sánhvà giao diệnQGIS và ArcGIS Pro. Tuần 2:Mô hình dữ liệu GIS, thuộc tính, Topology cơ bản. Giới thiệu File Geodatabase (ArcGIS) và GeoPackage (QGIS).Tuần 3:Cơ sở dữ liệu quan hệ (RDBMS), SQL cơ bản. Cài đặt và kết nối database.Tuần 4:Spatial Database (PostGIS), Enterprise Geodatabase (ArcGIS). Import/Export dữ liệu cơ bản trên cả hai phần mềm.
Mục tiêu tháng 1:Hiểu rõ dữ liệu GIS và cách lưu trữ, làm việc trên cảcủa QGISlẫn& ArcGIS Pro.ThángTài2: Biên tập & Quản lý CSDL GIS (Tuần 5 – 8)liệu:Tuần 5 – 6:Biên tập dữ liệu vector (Digitizing, Editing features, Snapping, Modify Features, Attribute editing) trên QGIS và ArcGIS Pro.Tuần 7:Kết nối database: QGIS ↔ PostGIS . Import/Export (Shapefile, GeoPackage, Feature Class).Tuần 8:Kiểm tra chất lượng dữ liệu, Topology Rules (QGIS & ArcGIS), Spatial Queries cơ bản (ST_* trong PostGIS và tương đương trong ArcGIS).
Mục tiêu tháng 2:Thành thạo biên tập và quản lý dữ liệu trên cả hai nền tảng.Tháng 3: Nâng cao & Dự án thực tế (Tuần 9 – 12)Tuần 9 – 10:SQL Spatial nâng cao, Tự động hóa biên tập (PyQGIS + Python trong QGIS và ArcPy/ModelBuilder trong ArcGIS Pro).Tuần 11:Biên tập nâng cao (multi-user editing, versioning, reconciliation ở ArcGIS Pro; topology & batch editing ở QGIS). Layout & xuất báo cáo bản đồ trên cả hai phần mềm.Tuần 12:Dự án cuối khóa – Xây dựng và biên tập hoàn chỉnh 1 CSDL GIS mẫu (ví dụ: dữ liệu quy hoạch 1 phường/quận tại Hà Nội). Thực hiện song song trên QGIS và ArcGIS Pro. Trình bày và báo cáo.
4. Đánh giá:Bài tập hàng tuần (thực hành trên cả 2 phần mềm).5. Tài liệu5.1. Tài liệu chính:QGIS Training Manual (chính thức)ArcGIS Pro Help & Official Tutorials (Editing Basics)PostGIS WorkshopLecture Notes “Cơ sở dữ liệu địa lý” – ThS. Nguyễn Duy LiêmVideo hướng dẫn tiếng Việt trên YouTube (QGIS & ArcGIS Pro)
5.2. Bộ tài liệu theo từng phầnTháng 1: Nền tảng GIS & CSDLTuần 1–2: GIS cơ bảnBài giảng GIS Đại cương – ThS. Nguyễn Duy Liêm (Chương 1–3)- QGIS Training Manual: Module “Creating and Exploring a Basic Map” → https://docs.qgis.org/latest/en/docs/training_manual/index.html
- ArcGIS Pro: Get Started with ArcGIS Pro (Official Help)
- Tài liệu lý thuyết : https://drive.google.com/drive/folders/1IGbND7y2RqmLCtwcJfToSMGz80oEdA1i?usp=drive_link
- Tài liệu hướng dẫn thực hành : https://drive.google.com/drive/folders/1st5oDlbx8J8IDmyKxKfksOseyemDyBzx?usp=sharing
TuầnĐánh3:giáSQLđạt/khôngcơ bảnđạt:- Đạt: Tạo được bản đồ cơ bản, thay đổi CRS, giải thích được sự khác biệt giữa QGIS
TrainingvàManual:ArcGISDatabase Concepts with PostgreSQLPro. ArcGISKhôngPro:đạt:SQLChưainphânQuerybiệtBuilderđược PostgreSQLVector/RasterTutorial:hoặchttps://www.postgresqltutorial.comkhông làm quen được giao diện hai phần mềm.
Tuần
4:2: Mô hình dữ liệu GIS & Topology cơ bảnMục tiêu: Hiểu mô hình dữ liệu, thuộc tính, topology cơ bản; làm quen File Geodatabase
Tài liệu:
- Tài liệu lý thuyết : https://drive.google.com/drive/folders/1IGbND7y2RqmLCtwcJfToSMGz80oEdA1i?usp=drive_link
- Tài liệu hướng dẫn thực hành : https://drive.google.com/drive/folders/1st5oDlbx8J8IDmyKxKfksOseyemDyBzx?usp=sharing
Đánh giá đạt/không đạt:
- Đạt: Tạo được layer Point/Line/Polygon, thiết lập topology cơ bản và giải thích được trên cả hai phần mềm.
- Không đạt: Không tạo được dữ liệu mẫu hoặc chưa hiểu topology.
Tuần 3: Spatial Database (PostGIS & Enterprise Geodatabase)
Mục tiêu: Hiểu và cài đặt Spatial Database, thực hiện import/export dữ liệu cơ bản trên cả QGIS và ArcGIS Pro.
Tài liệu:
- PostGIS Official Workshop: Introduction to PostGIS → https://postgis.net/workshops/postgis-intro/
ArcGISTàiPro:liệuWorkinglýwiththuyếtGeodatabases: https://drive.google.com/drive/folders/1IGbND7y2RqmLCtwcJfToSMGz80oEdA1i?usp=drive_linkLecture Notes “Cơ sở dữTài liệuđịahướnglý”dẫn–thựcThS.hànhNguyễn:Duy Liêmhttps://drive.google.com/drive/folders/1st5oDlbx8J8IDmyKxKfksOseyemDyBzx?usp=sharing
ThángĐánh2:giáBiênđạt/khôngtập & Quản lýTuần 5–6: Biên tập vectorđạt:QGISĐạt:TrainingImport/exportManual:thànhModule “Creating and Editing Data” (Lesson: Feature Topology)ArcGIS Pro Official: Get Started Editing + Editing Basics in ArcGIS Pro Link:https://pro.arcgis.com/en/pro-app/latest/help/editing/get-started-editing.htmVideo: Thực hành biên tậpcông dữ liệutronggiữaArcGIS Profile vàQGISdatabase(YouTubetrêntiếngcảViệt)hai phần mềm.- Không đạt: Không cài đặt hoặc import/export thất bại.
Tuần
7–8:4–5:KếtBiênnốitậpDatabasedữ&liệuTopologyvectorMục tiêu: Thành thạo Digitizing, Editing features, Snapping, Modify Features, Attribute editing , Clip, Buffer, Intersect, Union.
Tài liệu:
QGIS:TàiUsingliệuSpatiallýDatabasesthuyếtin:QGIShttps://drive.google.com/drive/folders/1IGbND7y2RqmLCtwcJfToSMGz80oEdA1i?usp=drive_link- Tài liệu hướng dẫn thực hành : https://drive.google.com/drive/folders/1st5oDlbx8J8IDmyKxKfksOseyemDyBzx?usp=sharing
Đánh giá đạt/không đạt:
- Đạt: Biên tập hoàn chỉnh ít nhất 2 lớp dữ liệu (Point/Line/Polygon) trên phần mềm, không lỗi topology cơ bản.
ArcGISKhôngPro:đạt:ConnectingBiêntotậpPostGISsai/hoặcEnterprisekhôngGeodatabasesử+dụngTopologyđược PostGISSnapping/EditingWorkshop: Loading Data & Spatial Queriestools.
ThángTuần3:6:NângKếtcaonối&databaseDựvàántìm hiểu Attribute ở Arcgis ProMục tiêu: Kết nối QGIS ↔ PostGIS, import/export đa dạng định dạng. Tìm hiểu về Postgresql cách tạo dữ liệu, database và lệnh để có thể liên kết từ Postgresql với Postgis. Biết query dữ liệu dựa vào Attribute
Tài liệu:
Đánh giá đạt/không đạt:
- Đạt: Kết nối thành công và chuyển dữ liệu mượt mà giữa file ↔ database trên phần mềm. Tạo được Database và liên kết được với postgis và query được dữ liệu.
- Không đạt: Không kết nối được hoặc import/export lỗi, dữ liệu đẩy lên geoserver bị lỗi và không hiển thị được
Tuần
9–10:7:AutomationKết nối và Publish dữ liệu lên GeoServerLý thuyết:
QGISKhái niệm WebGIS service (WMS, WFS), cách GeoServer hoạt động như một server publish dữ liệu từ PostGIS.- Quy trình: Tạo Workspace → Data Store (PostGIS) → Layer → Style (SLD).
- Cách kết nối GeoServer từ Postgreql+Postgis hoặc qua các dạng dữ liệu chuẩn.
Thực hành:
- Cài đặt và cấu hình GeoServer.
- Kết nối GeoServer với PostGIS, tạo Data Store.
- Publish layer từ PostGIS lên GeoServer.
- Thay đổi style (SLD) cho layer (có thể export style từ QGIS sang SLD).
- Thêm layer GeoServer (WMS/WFS) vào QGIS và ArcGIS Pro để xem và biên tập.
Tài liệu:
- GeoServer Official: Publishing a PostGIS table → https://docs.geoserver.org/stable/en/user/gettingstarted/postgis-quickstart/
- Hướng dẫn style: https://geoserver.org/geoserver/en/user/gettingstarted/style-quickstart/
- Tài liệu punlish dữ liệu: https://docs.google.com/document/d/1sZRG9-dNWt3Mw0kWZ2dv-Q4DiIjL8inEmEWtUsboPkg/edit?tab=t.0#heading=h.q8hitkbz2m3o
Đánh giá đạt/không đạt:
- Đạt: Kết nối thành công PostGIS với GeoServer, publish được ít nhất 3 layer, thay đổi style và hiển thị được layer trong QGIS/ArcGIS Pro.
- Không đạt: Không kết nối được GeoServer hoặc layer không hiển thị/style bị lỗi.
Tuần 8: Tự động hóa biên tập Lý thuyết và biên tập nâng cao
- Tự động hóa quy trình biên tập bằng script ArcPy/ModelBuilder trong ArcGIS Pro và thiết kế layout chuyên nghiệp và xuất báo cáo bản đồ.
Thực hành:
- Sử dụng ModelBuilder (ArcGIS Pro) để tự động hóa workflow.
- Tạo layout đẹp, thêm legend, scale bar, north arrow và xuất PDF/Print trên phần mềm.
Tài liệu:
- ArcGIS Pro: ArcPy & ModelBuilder
PostGISTàiDocumentationliệu(hàmthựcST_*)hành : https://drive.google.com/drive/folders/1st5oDlbx8J8IDmyKxKfksOseyemDyBzx?usp=sharing
Đánh giá đạt/không đạt:
- Đạt: Tự động hóa 1 MolderBuild bằng Arcgis pro ra được kết quả và tạo được 1 layout hoàn chỉnh.
- Không đạt: Không chạy được script hoặc script chạy bị lỗi và không xuất được bản đồ
Tuần
11–12:9 : Dự án cuối khóaMục tiêu: Xây dựng và biên tập hoàn chỉnh 1 CSDL GIS mẫu thực hiện ArcGIS Pro, publish lên GeoServer.
Lý thuyết & Thực hành:
Áp dụng toàn bộ kiến thức: biên tập sạch, topology, kết nối database, publish GeoServer, layout.
Tài liệu:
BộTàikhungliệuCSDLlýGISthuyếtquy:hoạch (theo Thông tư 16/2025/TT-BXD nếu áp dụng)https://drive.google.com/drive/folders/1IGbND7y2RqmLCtwcJfToSMGz80oEdA1i?usp=drive_linkDữTài liệu hướng dẫn thựchành:hànhOpenStreetMap:Việthttps://drive.google.com/drive/folders/1st5oDlbx8J8IDmyKxKfksOseyemDyBzx?usp=sharing
NamhoặcĐánh giá đạt/không đạt:
- Đạt: Hoàn thành dự án sạch (topology đúng, dữ liệu
hànhđầychínhđủ),HàpublishNộiđược lên GeoServer, trình bày rõ ràng có demo. SoKhôngsánhđạt:biênDựtậpán&cókếtlỗiquảtopologygiữalớnQGIShoặcvàkhôngArcGIShoànProthành.
5.3.ĐánhTàigiáliệutổngbổ sung chung:thể:QGISThànhTrainingthạoManual:đượchttps://docs.qgis.org/latest/en/docs/training_manual/index.htmlcác tool biên tập dữ liệu, xuất được bản đồArcGISKếtPronốiHelp:đượchttps://pro.arcgis.com/en/pro-app/latest/help/database GroupvàFacebook:có“CộngthểđồngpublishGISdữViệtliệuNam”lên https://www.igismap.com/gis-tutorial-basic-spatial-elements-points-lines-and-polygons/https://geoviet.vn/FM/GetFile.aspx?ID=729e265a-a4c4-42e5-8348-55ff031606eeGeoserver.